Trung tính — kiếm lời từ sự hội tụ/chuẩn hóa của chênh lệch giá giữa hai kỳ hạn HĐTL
| Strategy Type | Kinh doanh chênh lệch cấu trúc kỳ hạn của HĐTL VN30 — chênh lệch giá liên kỳ hạn (basis). LƯU Ý: đây KHÔNG phải chiến lược cấu trúc kỳ hạn biến động (IV) của quyền chọn, vì Việt Nam không có thị trường quyền chọn niêm yết |
| Market Outlook | Trung tính — kiếm lời từ sự hội tụ/chuẩn hóa của chênh lệch giá giữa hai kỳ hạn HĐTL |
| Risk Profile | Trung bình |
| Reward Profile | Trung bình |
| Time Horizon | 1-4 tuần (bị giới hạn bởi ngày đáo hạn là thứ Năm tuần thứ ba) |
| Capital Requirement | Trung bình đến Cao (ký quỹ trên cả hai chân vị thế) |
| Margin Type | Ký quỹ theo quy định VSDC trên từng chân; NĐT cá nhân thường không được bù trừ ký quỹ chéo cho spread |
| Best Used When | Chênh lệch giá giữa hai kỳ hạn HĐTL VN30 (ví dụ F2 trừ F1) lệch bất thường so với chi phí nắm giữ hợp lý hoặc trung bình lịch sử |
| Hnx Applicability | Chỉ áp dụng cho HĐTL Chỉ số VN30 (VN30F) niêm yết trên HNX, bù trừ qua VSDC. Việt Nam KHÔNG có thị trường quyền chọn niêm yết, do đó phiên bản gốc dựa trên cấu trúc kỳ hạn biến động hàm ý (IV) của quyền chọn là KHÔNG THỂ thực hiện trong nước. Chứng quyền có bảo đảm (Covered Warrant) niêm yết trên HOSE nhưng do tổ chức phát hành, chủ yếu là chứng quyền mua, không thể bán khống/phát hành tự do và không tạo thành cấu trúc kỳ hạn IV giao dịch được, nên không phải sản phẩm thay thế. HĐTL HNX30 gần như ngừng giao dịch và HĐTL Trái phiếu Chính phủ kém thanh khoản, đều không phù hợp |
| Ubcknn Compliance | Tuân thủ quy định giao dịch phái sinh của UBCKNN; bù trừ và quản lý ký quỹ qua VSDC. Giới hạn vị thế: 5.000 hợp đồng/cá nhân và 10.000 hợp đồng/tổ chức (theo quy định hiện hành, có thể thay đổi). Giới hạn 500 hợp đồng/lệnh. Biên độ giá ngày ±7% |
| Contract Specifications | 100.000 VND cho mỗi điểm chỉ số (giá trị 1 hợp đồng = điểm VN30 × 100.000 VND) • 0,1 điểm chỉ số • 4 mã cùng lúc: tháng hiện tại, tháng kế tiếp, và 2 tháng cuối của 2 quý kế tiếp • Thứ Năm tuần thứ ba của tháng đáo hạn (hoặc ngày giao dịch liền trước nếu là ngày nghỉ); thanh toán tiền mặt theo bình quân số học chỉ số VN30 trong 30 phút cuối phiên cuối, sau khi loại 3 giá trị cao nhất và 3 giá trị thấp nhất của phiên khớp liên tục |
| Trading Hours | Phiên ATO 8:45-9:00; khớp lệnh liên tục 9:00-11:30 và 13:00-14:30; phiên ATC 14:30-14:45 (giờ Việt Nam, GMT+7). Phái sinh mở cửa sớm hơn thị trường cơ sở 15 phút |
| Expiry Considerations | Cơ hội đến từ chênh lệch giá giữa hợp đồng gần và hợp đồng xa. Điểm neo cấu trúc quan trọng nhất: basis (HĐTL trừ chỉ số cơ sở) của MỖI hợp đồng buộc phải hội tụ về 0 tại ngày đáo hạn của nó. Sự hội tụ chắc chắn này tạo lực đẩy có thể dự đoán cho giao dịch |
| Tax Implications | Thuế TNCN 0,1% trên mỗi giao dịch, được CTCK khấu trừ tại nguồn ở CẢ chiều mua và chiều bán. Cơ sở tính thuế là giá trị chuyển nhượng tính thuế theo quy định (giá × hệ số nhân × số hợp đồng × tỷ lệ ký quỹ ban đầu ÷ 2). Một vòng giao dịch chênh lệch lịch gồm 2 chân nên khi mở và đóng phát sinh tới 4 giao dịch chịu thuế, cộng phí giao dịch của CTCK. Khác với Ấn Độ, NĐT cá nhân không phân biệt thu nhập đầu cơ và thu nhập kinh doanh; áp dụng mức thuế khoán theo quy định hiện hành |
| Liquidity Notes | Thanh khoản tập trung áp đảo ở hợp đồng tháng hiện tại (F1). Hợp đồng tháng kế (F2) mỏng hơn nhiều; hai hợp đồng quý (F3, F4) thường rất kém thanh khoản. Đây là RÀNG BUỘC LỚN NHẤT cho chiến lược chênh lệch lịch tại Việt Nam — chân kỳ hạn xa có thể khó khớp ở mức giá hợp lý. NĐT cá nhân không có lệnh spread chuyên dụng nên phải ghép chân từng lệnh, chịu rủi ro trượt giá |
Thực tế ở Việt Nam chỉ có F1 (tháng hiện tại) và F2 (tháng kế) đủ thanh khoản cho nhà đầu tư cá nhân. Hai hợp đồng quý (F3, F4) thường rất mỏng. Hãy tránh phụ thuộc vào các tháng xa vì khó khớp lệnh ở giá hợp lý và khó thoát vị thế.
Thường từ vài ngày đến 2-3 tuần, và bị giới hạn cứng bởi ngày đáo hạn là thứ Năm tuần thứ ba. Các lệch do cổ tức thường chuẩn hóa sau khi qua các ngày chốt quyền. Hãy đặt time-stop trước đáo hạn.
Có thể. Nếu hai chân không cân (tỷ lệ khác 1:1) tạo delta ròng và thị trường biến động mạnh; hoặc nếu chi phí giao dịch (phí cộng thuế 0,1% trên từng chân, một vòng round-trip phát sinh tới 4 giao dịch) ăn hết biên lợi nhuận vốn mỏng; hoặc do trượt giá khi ghép chân ở F2 mỏng thanh khoản.
Cấu trúc kỳ hạn là theo KỲ HẠN, so sánh hợp đồng gần với hợp đồng xa theo thời gian. Độ nghiêng là theo STRIKE và cần quyền chọn. Ở Việt Nam không có quyền chọn niêm yết nên không giao dịch được skew; chỉ cấu trúc kỳ hạn theo HĐTL là khả thi.
Hãy thận trọng trước cụm cổ tức hoặc sự kiện vĩ mô vì chênh lệch có thể lệch thêm. Giao dịch sau sự kiện đáng tin hơn vì sự chuẩn hóa nhất quán. Tránh khi sự kiện rơi đúng giữa hai kỳ hạn vì tạo động lực khó lường giữa hai hợp đồng.
Chênh lệch lịch (F1/F2): đặt cược thuần vào quan hệ giữa hai kỳ hạn, dễ thực thi nhất. Butterfly theo kỳ hạn (F1-F2-F3, bán hợp đồng giữa, mua hai biên): cô lập sai lệch của một kỳ hạn cụ thể, nhưng cần F3 đủ thanh khoản (thường không có ở Việt Nam). Không có biến thể diagonal hay double calendar vì không có strike quyền chọn.
Đảo nếu chênh lệch đã hội tụ một phần nhưng còn dư địa VÀ lợi nhuận kỳ vọng thêm vượt chi phí đảo (phí và thuế từng chân). Đóng nếu đã hội tụ phần lớn, hoặc bạn không chắc về diễn biến tiếp theo, hoặc chi phí đảo quá cao, hoặc thanh khoản F2 kém. Khi nghi ngờ, hãy đóng.
HĐTL không có theta theo nghĩa quyền chọn. Vai trò của theta ở đây là sự hội tụ basis về 0 tại đáo hạn, một lực đẩy có thể dự đoán. Nếu bạn bán hợp đồng có basis cao hơn (sẽ giảm về 0 nhanh hơn về tương đối) và giữ hợp đồng còn nhiều thời gian, sự hội tụ tương đối có lợi cho bạn.
Với tỷ lệ 1:1, delta ròng xấp xỉ 0 nên biến động HƯỚNG của VN30 ảnh hưởng nhỏ; bạn chủ yếu chịu thay đổi của CHÊNH LỆCH giữa hai kỳ hạn. Rủi ro thực là chênh lệch nới rộng (ví dụ chiết khấu sâu thêm khi thị trường căng thẳng) và thanh khoản của F2.
Không. Việt Nam không có HĐTL hay quyền chọn cổ phiếu riêng lẻ; chỉ có HĐTL chỉ số VN30. Chứng quyền có bảo đảm trên cổ phiếu là sản phẩm của tổ chức phát hành, không thể bán khống hay phát hành tự do và không tạo thành cấu trúc kỳ hạn giao dịch được.
Dùng chi phí nắm giữ: Chênh lệch hợp lý xấp xỉ Spot nhân (lãi suất trừ suất cổ tức) nhân số ngày chia 365. Ước lượng dòng cổ tức của các cấu phần VN30 rơi giữa hai kỳ hạn (đặc biệt mùa cổ tức ngân hàng) để giảm giá hợp đồng xa tương ứng. Chênh lệch hợp lý là phần chi phí nắm giữ cộng điều chỉnh cổ tức. Giao dịch khi chênh lệch thực vượt mô hình theo ngưỡng Z.
Ở Việt Nam bị ràng buộc bởi thanh khoản F2 và giới hạn vị thế (5.000 hợp đồng mỗi cá nhân, 500 hợp đồng mỗi lệnh). Giữ mức lãi lỗ tại biến động 2-sigma của chênh lệch dưới khoảng 10% danh mục. Vì không thể đa dạng hóa qua nhiều underlying (chỉ VN30 đủ thanh khoản), hãy tăng quy mô thận trọng và ưu tiên không vượt thanh khoản F2.
Nếu F2 lệch bất thường so với cả F1 và F3: Bán F2, mua F1 và F3 theo butterfly theo thời gian để cô lập kink. Cảnh báo: cấu trúc này phụ thuộc thanh khoản F3 vốn thường rất mỏng ở Việt Nam, nên thường không khả thi với quy mô lớn.
Việt Nam không có quyền chọn nên không có VRP đo được. Thay vào đó, phần bù ở HĐTL VN30 chủ yếu là phần bù hoặc chiết khấu của basis do cấu trúc cung cầu phòng hộ (nhu cầu bán khống và phòng hộ của nhà đầu tư cá nhân), chứ không phải VRP. Một phần chiết khấu kéo dài phản ánh chi phí giữ vị thế bán của nhà tạo lập, không nhất thiết là định giá sai.
Các cách tiếp cận: (1) Theo dõi delta ròng theo từng kỳ hạn, mục tiêu xấp xỉ 0. (2) Phân nhóm exposure theo kỳ hạn. (3) Không có hợp đồng hoán đổi phương sai hay quyền chọn để phòng hộ vega vì không có vega. (4) Phòng hộ delta động bằng chính HĐTL khớp kỳ hạn. (5) Vì chỉ có một underlying thanh khoản, rủi ro tập trung cao nên quản trị bằng giới hạn quy mô và kỷ luật thanh khoản.
Full guided lessons, quizzes, and a complete strategy library for the Vietnam market. One-time purchase. No subscription, ever.
Get Vietnam access →